Sytuacja demograficzna i wyzwania infrastrukturalne w gminie Goleniów
W gminie Goleniów zamieszkuje ponad 30 tysięcy osób, z czego ponad 11 tysięcy – co stanowi ponad 30% całej społeczności – to mieszkańcy terenów wiejskich. Choć grupy te wnoszą jednakowy wkład w postaci lokalnych podatków, jak wynika z obserwacji, poziom dostępnej infrastruktury na wsiach znacząco odbiega od standardów miejskich.
Z powodu braku wolnych działek pod budownictwo jednorodzinne w samym Goleniowie, młode rodziny coraz częściej decydują się na osiedlenie w podgoleniowskich miejscowościach. Jak wynika z doniesień, w ocenie części mieszkańców i obserwatorów lokalnej polityki, władze gminy traktują obszary wiejskie jako rejon drugorzędny względem centrum miejskiego.
Problemy infrastrukturalne na terenach wiejskich
Stan techniczny wielu dróg gminnych na terenach wiejskich wymaga pilnych napraw. Częstym problemem jest brak chodników, co stwarza zagrożenie dla pieszych, w tym dzieci zmierzających do przystanków autobusowych poboczami dróg o dużym natężeniu ruchu ciężarowego.
Kolejnymi wyzwaniami wskazywanymi przez lokalną społeczność są brak oświetlenia na nowo powstałych osiedlach wiejskich oraz ograniczone rozkłady jazdy komunikacji autobusowej. W wielu sołectwach autobusy kursują jedynie 2–3 razy dziennie, dopasowując godziny do zmian w Goleniowskim Parku Przemysłowym, co utrudnia przemieszczanie się młodzieży oraz osób bez własnego transportu w godzinach popołudniowych, wieczornych i w weekendy.
Według opinii krytyków obecnej polityki gminy, dotychczasowe inwestycje wiejskie – takie jak remonty krótkich odcinków dróg – są niewystarczające w porównaniu do nakładów przeznaczanych na infrastrukturę w samym mieście.
Finanse gminy a priorytety budżetowe
Gmina Goleniów charakteryzuje się jednym z najwyższych w regionie dochodów własnych na mieszkańca, co jest zasługą funkcjonowania strefy przemysłowej. W opinii obserwatorów, obecne priorytety wydatkowania środków sprzyjają głównie inwestycjom w mieście, co przy braku odpowiednich działań na wsiach może prowadzić do niekorzystnych zmian demograficznych i odpływu młodych mieszkańców.
„Pakiet Sprawiedliwości 33%” – propozycja zmian dla obszarów wiejskich
W odpowiedzi na zidentyfikowane problemy przedstawiona została koncepcja pod nazwą „Pakiet Sprawiedliwości 33%”, autorstwa Grzegorza Gwadery. Projekt zakłada dwukadencyjny plan działań infrastrukturalnych nakierowanych na sołectwa.
1. Program „Droga + Chodnik 2030”
Plan przewiduje utwardzenie nawierzchni oraz budowę chodników przy drogach gminnych, przy których znajduje się co najmniej 10 domów w odległości do 500 m od osiedla. Priorytetem mają być trasy dojazdowe do szkół i przystanków. Szacowany koszt to 9–12 mln zł rocznie w okresie 8 lat.
2. Rozbudowa oświetlenia LED
W latach 2026–2032 przewiduje się montaż 2500–3000 lamp solarno-hybrydowych na nieoświetlonych odcinkach wiejskich. Szacowany koszt całkowity wynosi 28–32 mln zł rozłożone na 8 lat.
3. Modernizacja wiat przystankowych
Projekt zakłada postawienie 120–150 nowych zadaszonych wiat przystankowych (konstrukcja betonowo-poliwęglanowa z ławkami, koszami, tablicami informacyjnymi, monitoringiem i oświetleniem panelowym). Koszt inwestycji oszacowano na 90–120 tys. zł za sztukę (łącznie około 15 mln zł w ciągu 5 lat).
4. Reforma komunikacji zbiorowej
Propozycja obejmuje uruchomienie linii wiejskich kursujących co 60–120 minut w godzinach 5:30–22:30, weekendowe połączenia nocne z dworcem PKP oraz utworzenie miejskiej komunikacji autobusowej.
5. Uzbrajanie i sprzedaż działek gminnych
Plan zakłada uzbrojenie (prąd, woda, kanalizacja lub przydomowe oczyszczalnie z dotacją 70%, droga dojazdowa) gruntów rolnych klasy IV–VI będących własnością gminy i ich sprzedaż z pierwszeństwem dla mieszkańców gminy. Program ma charakteryzować się pełnym samofinansowaniem.
6. Zwiększenie Funduszu Sołeckiego
Koncepcja przewiduje podniesienie kwoty funduszu sołeckiego do minimum 180 tys. zł rocznie dla sołectw liczących powyżej 500 mieszkańców, przy zachowaniu kontroli społecznej ze strony rad sołeckich.
Perspektywy finansowe i alternatywy strategiczne
Szacowany roczny koszt „Pakietu Sprawiedliwości 33%” wynosi około 20–24 mln zł, co stanowi w przybliżeniu one-third (33%) rocznych wydatków inwestycyjnych gminy Goleniów. Jak wskazuje autor propozycji, podobne rozwiązania infrastrukturalne realizowane są w sąsiednich gminach, takich jak Police, Dobra Szczecińska czy Stargard.
Jak wynika z doniesień, w przypadku braku zmian w polityce inwestycyjnej gminy, pod rozwagę poddawana jest opcja przeprowadzenia referendum wśród mieszkańców w sprawie ewentualnego podziału gminy na część miejską oraz wiejską.
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Ilu mieszkańców gminy Goleniów żyje na terenach wiejskich?
Na terenach wiejskich gminy Goleniów mieszka ponad 11 tysięcy osób, co stanowi ponad 30% całej populacji gminy.
Czym jest „Pakiet Sprawiedliwości 33%”?
To propozycja planu inwestycyjnego na dwie kadencje autorstwa Grzegorza Gwadery, zakładająca przeznaczenie około 33% budżetu inwestycyjnego gminy na rozwój infrastruktury drogowej, oświetlenia, komunikacji i funduszy sołeckich na wsiach.
Jaki jest szacowany roczny koszt proponowanego pakietu dla wsi?
Realizacja pełnego pakietu inwestycji wiejskich została oszacowana na kwotę około 20–24 mln zł rocznie.
Jakie zmiany w komunikacji autobusowej przewiduje projekt?
Projekt zakłada wprowadzenie linii wiejskich kursujących co 60–120 minut w godzinach 5:30–22:30, nocnych połączeń z dworcem PKP w weekendy oraz utworzenie miejskiej komunikacji autobusowej.
Co zakłada alternatywny scenariusz w przypadku braku inwestycji na wsiach?
Według informacji zawartych w koncepcji, w przypadku braku realizacji inwestycji wiejskich rozważane jest zorganizowanie referendum dotyczącego podziału gminy na część miejską i wiejską.
