Nie dla Burmistrza ! Absolutorium testem dojrzałości Radnych !
Regionalna Izba Obrachunkowa w Szczecinie wydała pozytywną opinię z uwagami o sprawozdaniu z wykonania budżetu Gminy Goleniów za 2025 rok. W opinii publicznej oraz w samorządowych kuluarach często pojawia się uproszczenie, że taki dokument automatycznie nakazuje radnym bezrefleksyjne zatwierdzenie działań organu wykonawczego. Nic bardziej mylnego. Skład Orzekający RIO wyraźnie przypomina, gdzie leży granica między formalną kontrolą a polityczną i merytoryczną oceną samorządowców.
Uchwała nr 501.39.3.2026 Składu Orzekającego RIO w Szczecinie z dnia 27 kwietnia 2026 roku nie pozostawia złudzeń. Instytucja ta bada dokumenty finansowe przede wszystkim pod kątem legalności, kompletności oraz zgodności z procedurami prawa finansowego, co w praktyce oznacza, że bardziej niż burmistrza RIO ocenia skarbnika!
Choć sprawozdanie Gminy Goleniów za 2025 rok zyskało ogólną ocenę pozytywną, to badający je urzędnicy nie pominęli uchybień formalnych. W uzasadnieniu wskazano m.in. na błędy w części tabelarycznej sprawozdania rocznego – w załącznikach dotyczących wykonania dochodów i wydatków na podstawie porozumień z organami administracji oraz między jednostkami samorządu terytorialnego pominięto określone kwoty wykazane pierwotnie w sprawozdaniach statystycznych (m.in. w działach 852, 801 i 921). RIO zauważyło również, że zawarte informacje dotyczące utrzymania czystości i porządku w gminach nie odpowiadają w pełni wymogom ustawowym .
Najważniejszy wniosek dla Rady Miejskiej płynie jednak z końcowej części dokumentu. RIO wprost deklaruje, że wydając opinię, nie dokonuje „oceny stopnia realizacji budżetu”. Dalej pada fundamentalne sformułowanie:
„Ocena stopnia wykonania budżetu, a także sposobu jego wykonania pod kątem gospodarności i celowości, należy do kompetencji organu stanowiącego Gminy.”
Co to oznacza w praktyce dla radnych Gminy Goleniów?
Regionalna Izba Obrachunkowa sprawdza jedynie „cyfry w tabelach” – weryfikuje, czy zachowano ustawowe wskaźniki zadłużenia, czy nie przekroczono zaplanowanych wydatków i czy dokumenty są spójne pod względem rachunkowym . RIO nie analizuje jednak, czy wydatkowane miliony złotych zostały przeznaczone na cele najbardziej racjonalne, czy inwestycje były prowadzone sprawnie i czy gmina gospodarowała publicznym groszem w sposób optymalny.
Zielone światło od Regionalnej Izby Obrachunkowej jest potwierdzeniem, że budżet zamknął się w legalnych ramach formalnoprawnych . Nie jest ono jednak ani certyfikatem gospodarności, ani automatycznym mandatem do udzielenia absolutorium. Ostateczna, merytoryczna ocena tego, czy polityka finansowa służyła mieszkańcom w sposób celowy i oszczędny, pozostaje wyłącznym prawem i moralnym obowiązkiem radnych, którzy reprezentują lokalną społeczność.
