Fundusz sołecki i kompetencje sołtysów po nowemu. Ustawa zmienia zasady od 1 stycznia 2026 r. …
Z początkiem 2026 roku zaczną obowiązywać nowe regulacje dotyczące funkcjonowania sołectw, w tym zakresu obowiązków sołtysów oraz sposobu finansowania zadań realizowanych z funduszu sołeckiego. Zmiany przewidziane w ustawie opublikowanej w Dzienniku Ustaw obejmują m.in. wprowadzenie obowiązkowych ubezpieczeń dla sołtysów oraz rozszerzenie ich kompetencji związanych z gospodarowaniem mieniem gminnym – o ile takie upoważnienie zostanie im udzielone przez wójta.
Nowelizacja ustawy o samorządzie gminnym oraz ustawy o funduszu sołeckim przewiduje kilka istotnych modyfikacji. Po wejściu przepisów w życie sołtys będzie mógł uczestniczyć nie tylko w sesjach rady gminy, jak było dotąd, lecz także w pracach jej komisji. Prawo to nie obejmuje jednak udziału w głosowaniach.
Dużą zmianą jest również wprowadzenie pełniejszej ochrony dla osób wykonujących powierzone im przez gminę zadania. Zgodnie z ustawą, członkowie organów wykonawczych jednostek pomocniczych – w tym sołtysi – mają mieć zapewnione ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej oraz od następstw nieszczęśliwych wypadków związanych z realizacją obowiązków, takich jak pobór podatków czy wykonywanie umów zawieranych w imieniu gminy.
Wójt otrzyma także możliwość udzielania przewodniczącym organów wykonawczych jednostek pomocniczych upoważnień do podpisywania umów dotyczących zarządzania mieniem komunalnym. Szczegółowy tryb i zakres tych działań będą musiały zostać doprecyzowane w statucie gminy.
Nowością jest ponadto możliwość powołania przez wójta konwentu przewodniczących organów wykonawczych jednostek pomocniczych. Organ ten będzie pełnił funkcję doradczo-opiniodawczą. Posiedzeniom konwentu przewodniczyć ma wójt, który określi również zasady działania tego gremium, a w razie potrzeby także reguły przyznawania diet lub zwrotu kosztów podróży dla jego uczestników.
Istotne zmiany dotyczą również funkcjonowania funduszu sołeckiego. Doprecyzowano zasady oceny wniosków składanych przez sołectwa: jeżeli tylko jedno z planowanych przedsięwzięć nie spełnia wymogów ustawowych, wójt będzie mógł odrzucić wyłącznie to pojedyncze zadanie, a nie cały wniosek. W przypadku odrzucenia wniosku lub konkretnego projektu zebranie wiejskie będzie mogło przyjąć go ponownie, a sołtys zyska na to 14 dni – dwa razy więcej niż dotychczas.
Ustawa przewiduje również możliwość powoływania młodzieżowych rad jednostek pomocniczych gminy. Dokument określa zasady ich działania, finansowania oraz funkcje, jakie mogą pełnić w strukturze gminnej.






