Reformy edukacji od 1 września 2025: nowy rok szkolny w cieniu zmian
1. Nowe przedmioty: edukacja zdrowotna i obywatelska
Od roku szkolnego 2025/2026 obowiązkowe staną się dwa nowe przedmioty:
Edukacja zdrowotna, zastępująca Wychowanie do życia w rodzinie, będzie realizowana w klasach IV–VIII szkoły podstawowej oraz w szkołach ponadpodstawowych. Zajęcia obejmą m.in.: zdrowy styl życia, zdrowie psychiczne i seksualne, profilaktykę uzależnień i system ochrony zdrowia. Rodzice mogą z nich zrezygnować, składając pisemne oświadczenie – jeśli tego nie zrobią do 25 września, ich dziecko automatycznie będzie na nie uczęszczać.
Edukacja obywatelska, zastępująca HiT (Historia i Teraźniejszość), będzie obowiązkowa w szkołach ponadpodstawowych. Jej celem jest rozwój świadomości obywatelskiej: demokratycznych wartości, empatii, solidarności i odpowiedzialności społecznej.
2. Nowa podstawa programowa WF i klasy sportowe
Wychowanie fizyczne zyska praktyczne elementy:
Uczniowie będą uczestniczyć m.in. w biegach wytrzymałościowych, skokach w dal, pompkach oraz elementach samoobrony. W klasach I–III obowiązkowe będą testy sprawnościowe, a w klasach VII–VIII – moduły przypominające przygotowanie do służb mundurowych.
Szkoły mogą tworzyć klasy sportowe z mniejszą liczbą uczniów – od 14 zamiast dotychczasowych 20 – za zgodą organu prowadzącego.
3. Religia od teraz – tylko jedna godzina tygodniowo
Lekcje religii (lub etyki) zostaną ograniczone do jednej godziny tygodniowo i będą organizowane bezpośrednio przed lub po zajęciach obowiązkowych. Wyjątek stanowią klasy, gdzie wszyscy uczniowie wybrali religię lub etykę – tam obowiązuje swoboda planowania. W klasach I–III, gdy na religię zapisanych jest mniej niż siedmioro uczniów, zajęcia mogą mieć formę międzyklasową.
4. Dłuższe ferie zimowe – zmienione terminy
Ferie zimowe 2025/2026 zostaną podzielone na trzy regiony zamiast dotychczas czterech:
19 stycznia – 1 lutego: województwa północno-wschodnie i mazowieckie
2–15 lutego: województwa centralne i zachodnie
16 lutego – 1 marca: pozostałe (południowo-zachodnie, wielkopolskie, lubelskie).
5. Ocena funkcjonalna – więcej wsparcia dla uczniów ze specjalnymi potrzebami
Od września 2025 wdrażana będzie ocena funkcjonalna dla uczniów z autyzmem, zaburzeniami sensorycznymi i niepełnosprawnością intelektualną. Skupia się na codziennym funkcjonowaniu i umiejętnościach społecznych, wspierając edukację włączającą. Oceny będą wystawiane wspólnie przez nauczycieli, psychologów i rodziców.
6. Psycholodzy i pedagodzy dostępniejsi w szkołach niepublicznych
W placówkach niepublicznych zwiększa się limit godzin dla specjalistów (psychologów, pedagogów, logopedów) zatrudnianych na umowach cywilnoprawnych – z 4 do 9 godzin tygodniowo. Jest to rozwiązanie tymczasowe, obowiązujące do końca sierpnia 2027 r., i ma poprawić dostęp do wsparcia psychicznego młodzieży.
7. Koniec tzw. „godzin czarnkowych”
Obowiązkowe godziny dostępności nauczycieli dla uczniów i rodziców – tzw. „czarnkowe” – zostaną zlikwidowane od września. Przepisy dotyczące tej regulacji mogą jeszcze zależeć od podpisu prezydenta, co rodzi niepewność organizacyjną w szkołach.
8. Chaos legislacyjny – szkoły w gotowości
Część przepisów potrzebnych do wdrożenia zmian, m.in. nowelizacja Karty Nauczyciela, wciąż czeka na akceptację prezydenta. Dyrektorzy deklarują, że do rozpoczęcia roku szkolnego zapewnią stabilność i porządek, dostosowując plany bez względu na stanowisko legislatora
