O krok od zmiany. Różnica dwóch głosów w Sejmie i deklaracja premiera …
Projekt znoszący limit dwóch kadencji dla wójtów, burmistrzów i prezydentów miast przepadł różnicę zaledwie dwóch głosów. Sprawa jednak nie jest przesądzona – premier Donald Tusk zapowiedział, że nie widzi przeszkód, aby szybko wrócić do tego tematu i poddać przepisy ponownemu głosowaniu.
Projekt nowelizacji Kodeksu wyborczego, który zakładał zniesienie limitu dwóch kadencji dla wójtów, burmistrzów i prezydentów miast, nie zyskał większości w Sejmie. Decyzja zapadła w niezwykle dramatycznych okolicznościach – o wyniku zadecydowała różnica zaledwie dwóch głosów (213 za, 215 przeciw, przy 9 wstrzymujących się). Sprawa jednak nie jest ostatecznie zamknięta. Premier Donald Tusk zapowiedział bowiem, że nie widzi przeszkód, aby szybko wrócić do tego tematu i poddać przepisy ponownemu głosowaniu. Głosowanie i dalsze perspektywy wywołały lawinę komentarzy w całym kraju.
Głosy samorządowców: Prawo wyboru dla mieszkańców
Odrzucenie projektu wywołało silne reakcje w środowisku lokalnych liderów. Wielu z nich argumentuje, że obowiązujące przepisy niesłusznie odbierają obywatelom prawo do decydowania o tym, kto ma kierować ich gminą.
Wskazuje się m.in., że ograniczenie kadencji z góry zakłada brak kompetencji dotychczasowych włodarzy i pozbawia społeczności lokalne sprawdzonej wiedzy oraz doświadczenia w zarządzaniu, których nie da się zdobyć z dnia na dzień. Samorządowcy odpierają też argumenty o rzekomym „zabetonowaniu” sceny politycznej, przywołując statystyki dowodzące, że w trakcie ostatnich wyborów władza w gminach zmieniała się bardzo dynamicznie, a odsetek nowych liderów na tych stanowiskach jest wysoki. Podkreślano również, że doświadczeni szefowie gmin musieli w ostatnich latach mierzyć się z bezprecedensowymi kryzysami, takimi jak pandemia czy sytuacja międzynarodowa, a o ich dalszej przyszłości powinni decydować wyborcy przy urnach, a nie sztywne, ustawowe ramy.
Kontrowersje wokół Konstytucji i motywacji politycznych
W dyskusji na temat przyszłości samorządów głośno wybrzmiał również wątek dotyczący samych parlamentarzystów. Wielu lokalnych liderów i komentatorów pyta wprost, dlaczego restrykcyjne limity kadencji wprowadzono wyłącznie w odniesieniu do władz lokalnych, podczas gdy posłowie i senatorowie mogą zasiadać w Sejmie i Senacie przez dowolną liczbę kadencji. Podnoszone są głosy, że parlamentarzyści niechętnie patrzą na pomysły ograniczenia własnego czasu sprawowania mandatów, ponieważ mogłoby to uderzyć w ich własne zaplecze polityczne. Do dyskusji włączyło się także Polskie Stronnictwo Ludowe jako inicjator sejmowego projektu, stawiając sprawę na ostrzu noża: jeśli ograniczenia obowiązują w samorządach, zasada ta powinna zostać zrównana i objąć również parlament. Przedstawiciele ugrupowania argumentują, że prawdziwa reforma i miara sprawiedliwości muszą polegać na tym, aby politycy zaczęli wprowadzanie limitów od własnego podwórka, zamiast ograniczać innych, chroniąc jednocześnie własne stanowiska.
Rykoszetem w posłów? Kwestia limitu dla parlamentu
Dyskusja wokół samorządów naturalnie otworzyła temat ograniczenia kadencji dla samych posłów i senatorów. Wielu włodarzy i polityków stawia otwarte pytanie: dlaczego restrykcyjne zasady mają dotyczyć wyłącznie administracji lokalnej, a nie osób zasiadających w ławach poselskich?
Temat ten podniosło m.in. Polskie Stronnictwo Ludowe – inicjator sejmowego projektu. Ugrupowanie to powtórzyło postulat, by zasada dwóch kadencji objęła również parlamentarzystów, co ma być miarą sprawiedliwości i dowodem na to, że politycy zaczynają reformy od własnego podwórka.
Nie wszystko stracone – premier Donald Tusk zapowiada powtórkę …
Mimo że ostatnie głosowanie zakończyło się wynikiem niepomyślnym dla wnioskodawców, temat z całą pewnością nie zniknie z agendy politycznej. Kluczowa deklaracja premiera o gotowości do ponownego podjęcia tematu daje samorządowcom nadzieję, że kwestia zniesienia dwukadencyjności powróci pod obrady Sejmu, a o przyszłości lokalnych liderów znów zadecyduje otwarta dyskusja i parlamentarny rachunek sumienia.
- Źródło foto – Serwis RP gov.pl
